Морфология › өч
өч
Жөндөмө категориясы Эреже
Таандык категориясы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| мен | өчүм | өчтөрүм |
| сен | өчүң | өчтөрүң |
| сиз | өчүңүз | өчтөрүңүз |
| ал | өчү | өчтөрү |
| биз | өчүбүз | өчтөрүбүз |
| силер | өчүңөр | өчтөрүңөр |
| сиздер | өчүңүздөр | өчтөрүңүздөр |
| алар | өчү | өчтөрү |
| жалпы таандык (-ныкы) | өчтүкү | өчтөрдүкү |
Таандык жөндөлүш
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | өчүм | өчүң | өчүңүз | өчү | өчүбүз | өчүңөр | өчүңүздөр | өчү |
| Илик | өчүмдүн / өчүмүн | өчүңдүн / өчүңүн | өчүңүздүн | өчүнүн | өчүбүздүн | өчүңөрдүн | өчүңүздөрдүн | өчүнүн |
| Барыш | өчүмө | өчүңө | өчүңүзгө | өчүнө | өчүбүзгө | өчүңөргө | өчүңүздөргө | өчүнө |
| Табыш | өчүмдү / өчүмү | өчүңдү / өчүңү | өчүңүздү | өчүн | өчүбүздү | өчүңөрдү | өчүңүздөрдү | өчүн |
| Жатыш | өчүмдө | өчүңдө | өчүңүздө | өчүндө | өчүбүздө | өчүңөрдө | өчүңүздөрдө | өчүндө |
| Чыгыш | өчүмдөн / өчүмөн | өчүңдөн / өчүңөн | өчүңүздөн | өчүнөн | өчүбүздөн | өчүңөрдөн | өчүңүздөрдөн | өчүнөн |
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | өчтөрүм | өчтөрүң | өчтөрүңүз | өчтөрү | өчтөрүбүз | өчтөрүңөр | өчтөрүңүздөр | өчтөрү |
| Илик | өчтөрүмдүн / өчтөрүмүн | өчтөрүңдүн / өчтөрүңүн | өчтөрүңүздүн | өчтөрүнүн | өчтөрүбүздүн | өчтөрүңөрдүн | өчтөрүңүздөрдүн | өчтөрүнүн |
| Барыш | өчтөрүмө | өчтөрүңө | өчтөрүңүзгө | өчтөрүнө | өчтөрүбүзгө | өчтөрүңөргө | өчтөрүңүздөргө | өчтөрүнө |
| Табыш | өчтөрүмдү / өчтөрүмү | өчтөрүңдү / өчтөрүңү | өчтөрүңүздү | өчтөрүн | өчтөрүбүздү | өчтөрүңөрдү | өчтөрүңүздөрдү | өчтөрүн |
| Жатыш | өчтөрүмдө | өчтөрүңдө | өчтөрүңүздө | өчтөрүндө | өчтөрүбүздө | өчтөрүңөрдө | өчтөрүңүздөрдө | өчтөрүндө |
| Чыгыш | өчтөрүмдөн / өчтөрүмөн | өчтөрүңдөн / өчтөрүңөн | өчтөрүңүздөн | өчтөрүнөн | өчтөрүбүздөн | өчтөрүңөрдөн | өчтөрүңүздөрдөн | өчтөрүнөн |
Жакталыш (Зат атоочтун жакталышы)
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| 1-жак | өчмүн | өчпүз |
| 2-жак | өчсүң | өчсүңөр |
| 2-жак (сылык) | өчсүз | өчсүздөр |
| жатыш · 1-жак | өчтөмүн | өчтөбүз |
| жатыш · 2-жак | өчтөсүң | өчтөсүңөр |
| жатыш · 2-жак (сылык) | өчтөсүз | өчтөсүздөр |
| чыгыш · 1-жак | өчтөнмүн | өчтөнбүз |
| чыгыш · 2-жак | өчтөнсүң | өчтөнсүңөр |
| чыгыш · 2-жак (сылык) | өчтөнсүз | өчтөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Жөндөмө категориясы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| Атооч | өч | өчтөр |
| Илик | өчтүн | өчтөрдүн |
| Барыш | өчкө | өчтөргө |
| Табыш | өчтү | өчтөрдү |
| Жатыш | өчтө | өчтөрдө |
| Чыгыш | өчтөн | өчтөрдөн |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Таандык категориясы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| мен | өчүм | өчтөрүм |
| сен | өчүң | өчтөрүң |
| сиз | өчүңүз | өчтөрүңүз |
| ал | өчү | өчтөрү |
| биз | өчүбүз | өчтөрүбүз |
| силер | өчүңөр | өчтөрүңөр |
| сиздер | өчүңүздөр | өчтөрүңүздөр |
| алар | өчү | өчтөрү |
| жалпы таандык (-ныкы) | өчтүкү | өчтөрдүкү |
Таандык жөндөлүш
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | өчүм | өчүң | өчүңүз | өчү | өчүбүз | өчүңөр | өчүңүздөр | өчү |
| Илик | өчүмдүн / өчүмүн | өчүңдүн / өчүңүн | өчүңүздүн | өчүнүн | өчүбүздүн | өчүңөрдүн | өчүңүздөрдүн | өчүнүн |
| Барыш | өчүмө | өчүңө | өчүңүзгө | өчүнө | өчүбүзгө | өчүңөргө | өчүңүздөргө | өчүнө |
| Табыш | өчүмдү / өчүмү | өчүңдү / өчүңү | өчүңүздү | өчүн | өчүбүздү | өчүңөрдү | өчүңүздөрдү | өчүн |
| Жатыш | өчүмдө | өчүңдө | өчүңүздө | өчүндө | өчүбүздө | өчүңөрдө | өчүңүздөрдө | өчүндө |
| Чыгыш | өчүмдөн / өчүмөн | өчүңдөн / өчүңөн | өчүңүздөн | өчүнөн | өчүбүздөн | өчүңөрдөн | өчүңүздөрдөн | өчүнөн |
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | өчтөрүм | өчтөрүң | өчтөрүңүз | өчтөрү | өчтөрүбүз | өчтөрүңөр | өчтөрүңүздөр | өчтөрү |
| Илик | өчтөрүмдүн / өчтөрүмүн | өчтөрүңдүн / өчтөрүңүн | өчтөрүңүздүн | өчтөрүнүн | өчтөрүбүздүн | өчтөрүңөрдүн | өчтөрүңүздөрдүн | өчтөрүнүн |
| Барыш | өчтөрүмө | өчтөрүңө | өчтөрүңүзгө | өчтөрүнө | өчтөрүбүзгө | өчтөрүңөргө | өчтөрүңүздөргө | өчтөрүнө |
| Табыш | өчтөрүмдү / өчтөрүмү | өчтөрүңдү / өчтөрүңү | өчтөрүңүздү | өчтөрүн | өчтөрүбүздү | өчтөрүңөрдү | өчтөрүңүздөрдү | өчтөрүн |
| Жатыш | өчтөрүмдө | өчтөрүңдө | өчтөрүңүздө | өчтөрүндө | өчтөрүбүздө | өчтөрүңөрдө | өчтөрүңүздөрдө | өчтөрүндө |
| Чыгыш | өчтөрүмдөн / өчтөрүмөн | өчтөрүңдөн / өчтөрүңөн | өчтөрүңүздөн | өчтөрүнөн | өчтөрүбүздөн | өчтөрүңөрдөн | өчтөрүңүздөрдөн | өчтөрүнөн |
Жакталыш (Зат атоочтун жакталышы)
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| 1-жак | өчмүн | өчпүз |
| 2-жак | өчсүң | өчсүңөр |
| 2-жак (сылык) | өчсүз | өчсүздөр |
| жатыш · 1-жак | өчтөмүн | өчтөбүз |
| жатыш · 2-жак | өчтөсүң | өчтөсүңөр |
| жатыш · 2-жак (сылык) | өчтөсүз | өчтөсүздөр |
| чыгыш · 1-жак | өчтөнмүн | өчтөнбүз |
| чыгыш · 2-жак | өчтөнсүң | өчтөнсүңөр |
| чыгыш · 2-жак (сылык) | өчтөнсүз | өчтөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Сын атоочтун даражалары Эреже
| Даража | |
|---|---|
| Салыштырма даража | өчүрөөк |
өч-
Этиштин жакталышы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Айкын келер чак | өчөмүн / өчөм | өчөсүң | өчөсүз | өчөт | өчөбүз | өчөсүңөр | өчөсүздөр | өчөт / өчүшөт |
| Айкын өткөн чак | өчтүм | өчтүң | өчтүңүз | өчтү | өчтүк | өчтүңөр | өчтүңүздөр | өчтү / өчүштү |
| Жалпы өткөн чак | өчкөнмүн / өчкөмүн / өчкөм | өчкөнсүң | өчкөнсүз | өчкөн | өчкөнбүз | өчкөнсүңөр | өчкөнсүздөр | өчкөн |
| Капыскы өткөн чак | өчүптүрмүн / өчүпмүн | өчүптүрсүң / өчүпсүң | өчүптүрсүз / өчүпсүз | өчүптүр | өчүптүрбүз / өчүппүз | өчүптүрсүңөр / өчүпсүңөр | өчүптүрсүздөр / өчүпсүздөр | өчүшүптүр / өчүптүр |
| Адат өткөн чак | өччүмүн | өччүсүң | өччүсүз | өччү | өччүбүз | өччүсүңөр | өччүсүздөр | өччү |
| Арсар келер чак | өчөрмүн | өчөрсүң | өчөрсүз | өчөр | өчөрбүз | өчөрсүңөр | өчөрсүздөр | өчөр |
| Шарттуу ыңгай | өчсөм | өчсөң | өчсөңүз | өчсө | өчсөк | өчсөңөр | өчсөңүздөр | өчүшсө / өчсө |
| Тилек ыңгай | өчкүм | өчкүң | өчкүңүз | өчкүсү | өчкүбүз | өчкүңөр | өчкүңүздөр | өчкүсү |
| Буйрук ыңгай | өчөйүн | өч | өчүңүз | өчсүн | өчөлү | өчкүлө | өчүңүздөр | өчсүн |
| Ниет ыңгай | өчмөкчүмүн / өчмөкмүн | өчмөкчүсүң / өчмөксүң | өчмөкчүсүз / өчмөксүз | өчмөкчү / өчмөк | өчмөкчүбүз / өчмөкпүз | өчмөкчүсүңөр / өчмөксүңөр | өчмөкчүсүздөр / өчмөксүздөр | өчмөкчү / өчмөк |
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Айкын келер чак | өчпөймүн / өчпөйм | өчпөйсүң | өчпөйсүз | өчпөйт | өчпөйбүз | өчпөйсүңөр | өчпөйсүздөр | өчпөйт / өчүшпөйт |
| Айкын өткөн чак | өчпөдүм | өчпөдүң | өчпөдүңүз | өчпөдү | өчпөдүк | өчпөдүңөр | өчпөдүңүздөр | өчүшпөдү / өчпөдү |
| Жалпы өткөн чак | өчпөгөнмүн | өчпөгөнсүң | өчпөгөнсүз | өчпөгөн | өчпөгөнбүз | өчпөгөнсүңөр | өчпөгөнсүздөр | өчпөгөн |
| Капыскы өткөн чак | өчпөптүрмүн | өчпөптүрсүң | өчпөптүрсүз | өчпөптүр | өчпөптүрбүз | өчпөптүрсүңөр | өчпөптүрсүздөр | өчпөптүр |
| Арсар келер чак | өчпөсмүн | өчпөссүң | өчпөссүз | өчпөс | өчпөспүз | — | — | өчпөс |
| Шарттуу ыңгай | өчпөсөм | өчпөсөң | өчпөсөңүз | өчпөсө | өчпөсөк | өчпөсөңөр | өчпөсөңүздөр | өчүшпөсө / өчпөсө |
| Буйрук ыңгай | өчпөйүн | өчпө | өчпөңүз | өчпөсүн | өчпөйлү | өчпөгүлө | өчпөңүздөр | өчпөсүн |
Кыймыл атоочтор Эреже
| Түрү | |
|---|---|
| -уу | өчүү |
| -ыш | өчүш |
| -мак | өчмөк |
| -май | өчмөй |
| -баш | өчпөш |
Атоочтуктар Эреже
| Түрү | |
|---|---|
| -ган | өчкөн |
| -ар | өчөр |
| -бас | өчпөс |
| -уучу | өчүүчү |
| -чу | өччү |
Чакчылдар Эреже
| Түрү | |
|---|---|
| -а, -й | өчө |
| -ып | өчүп |
| -ганы | өчкөнү |
| -ганча | өчкөнчө |
| -гыча | өчкүчө |
| -майынча | өчмөйүнчө |