Морфология › сал
сал
Жөндөмө категориясы Эреже
Таандык категориясы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| мен | салым | салдарым |
| сен | салың | салдарың |
| сиз | салыңыз | салдарыңыз |
| ал | салы | салдары |
| биз | салыбыз | салдарыбыз |
| силер | салыңар | салдарыңар |
| сиздер | салыңыздар | салдарыңыздар |
| алар | салы | салдары |
| жалпы таандык (-ныкы) | салдыкы | салдардыкы |
Таандык жөндөлүш
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | салым | салың | салыңыз | салы | салыбыз | салыңар | салыңыздар | салы |
| Илик | салымын / салымдын | салыңдын / салыңын | салыңыздын | салынын | салыбыздын | салыңардын | салыңыздардын | салынын |
| Барыш | салыма | салыңа | салыңызга | салына | салыбызга | салыңарга | салыңыздарга | салына |
| Табыш | салымды / салымы | салыңды / салыңы | салыңызды | салын | салыбызды | салыңарды | салыңыздарды | салын |
| Жатыш | салымда | салыңда | салыңызда | салында | салыбызда | салыңарда | салыңыздарда | салында |
| Чыгыш | салымдан / салыман | салыңдан / салыңан | салыңыздан | салынан | салыбыздан | салыңардан | салыңыздардан | салынан |
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | салдарым | салдарың | салдарыңыз | салдары | салдарыбыз | салдарыңар | салдарыңыздар | салдары |
| Илик | салдарымдын / салдарымын | салдарыңдын / салдарыңын | салдарыңыздын | салдарынын | салдарыбыздын | салдарыңардын | салдарыңыздардын | салдарынын |
| Барыш | салдарыма | салдарыңа | салдарыңызга | салдарына | салдарыбызга | салдарыңарга | салдарыңыздарга | салдарына |
| Табыш | салдарымды / салдарымы | салдарыңды / салдарыңы | салдарыңызды | салдарын | салдарыбызды | салдарыңарды | салдарыңыздарды | салдарын |
| Жатыш | салдарымда | салдарыңда | салдарыңызда | салдарында | салдарыбызда | салдарыңарда | салдарыңыздарда | салдарында |
| Чыгыш | салдарымдан / салдарыман | салдарыңдан / салдарыңан | салдарыңыздан | салдарынан | салдарыбыздан | салдарыңардан | салдарыңыздардан | салдарынан |
Жакталыш (Зат атоочтун жакталышы)
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| 1-жак | салмын | салбыз |
| 2-жак | салсың | салсыңар |
| 2-жак (сылык) | салсыз | салсыздар |
| жатыш · 1-жак | салдамын | салдабыз |
| жатыш · 2-жак | салдасың | салдасыңар |
| жатыш · 2-жак (сылык) | салдасыз | салдасыздар |
| чыгыш · 1-жак | салданмын | салданбыз |
| чыгыш · 2-жак | салдансың | салдансыңар |
| чыгыш · 2-жак (сылык) | салдансыз | салдансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Жөндөмө категориясы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| Атооч | сал | салдар |
| Илик | салдын | салдардын |
| Барыш | салга | салдарга |
| Табыш | салды | салдарды |
| Жатыш | салда | салдарда |
| Чыгыш | салдан | салдардан |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Таандык категориясы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| мен | салым | салдарым |
| сен | салың | салдарың |
| сиз | салыңыз | салдарыңыз |
| ал | салы | салдары |
| биз | салыбыз | салдарыбыз |
| силер | салыңар | салдарыңар |
| сиздер | салыңыздар | салдарыңыздар |
| алар | салы | салдары |
| жалпы таандык (-ныкы) | салдыкы | салдардыкы |
Таандык жөндөлүш
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | салым | салың | салыңыз | салы | салыбыз | салыңар | салыңыздар | салы |
| Илик | салымын / салымдын | салыңдын / салыңын | салыңыздын | салынын | салыбыздын | салыңардын | салыңыздардын | салынын |
| Барыш | салыма | салыңа | салыңызга | салына | салыбызга | салыңарга | салыңыздарга | салына |
| Табыш | салымды / салымы | салыңды / салыңы | салыңызды | салын | салыбызды | салыңарды | салыңыздарды | салын |
| Жатыш | салымда | салыңда | салыңызда | салында | салыбызда | салыңарда | салыңыздарда | салында |
| Чыгыш | салымдан / салыман | салыңдан / салыңан | салыңыздан | салынан | салыбыздан | салыңардан | салыңыздардан | салынан |
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | салдарым | салдарың | салдарыңыз | салдары | салдарыбыз | салдарыңар | салдарыңыздар | салдары |
| Илик | салдарымдын / салдарымын | салдарыңдын / салдарыңын | салдарыңыздын | салдарынын | салдарыбыздын | салдарыңардын | салдарыңыздардын | салдарынын |
| Барыш | салдарыма | салдарыңа | салдарыңызга | салдарына | салдарыбызга | салдарыңарга | салдарыңыздарга | салдарына |
| Табыш | салдарымды / салдарымы | салдарыңды / салдарыңы | салдарыңызды | салдарын | салдарыбызды | салдарыңарды | салдарыңыздарды | салдарын |
| Жатыш | салдарымда | салдарыңда | салдарыңызда | салдарында | салдарыбызда | салдарыңарда | салдарыңыздарда | салдарында |
| Чыгыш | салдарымдан / салдарыман | салдарыңдан / салдарыңан | салдарыңыздан | салдарынан | салдарыбыздан | салдарыңардан | салдарыңыздардан | салдарынан |
Жакталыш (Зат атоочтун жакталышы)
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| 1-жак | салмын | салбыз |
| 2-жак | салсың | салсыңар |
| 2-жак (сылык) | салсыз | салсыздар |
| жатыш · 1-жак | салдамын | салдабыз |
| жатыш · 2-жак | салдасың | салдасыңар |
| жатыш · 2-жак (сылык) | салдасыз | салдасыздар |
| чыгыш · 1-жак | салданмын | салданбыз |
| чыгыш · 2-жак | салдансың | салдансыңар |
| чыгыш · 2-жак (сылык) | салдансыз | салдансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Сын атоочтун даражалары Эреже
| Даража | |
|---|---|
| Салыштырма даража | салыраак |
сал-
Этиштин жакталышы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Айкын келер чак | салам / саламын | саласың | саласыз | салат | салабыз | саласыңар | саласыздар | салат / салышат |
| Айкын өткөн чак | салдым | салдың | салдыңыз | салды | салдык | салдыңар | салдыңыздар | салды / салышты |
| Жалпы өткөн чак | салганмын / салгамын / салгам | салгансың | салгансыз | салган | салганбыз | салгансыңар | салгансыздар | салган |
| Капыскы өткөн чак | салыптырмын / салыпмын | салыптырсың / салыпсың | салыптырсыз / салыпсыз | салыптыр | салыппыз / салыптырбыз | салыптырсыңар / салыпсыңар | салыптырсыздар / салыпсыздар | салыптыр / салышыптыр |
| Адат өткөн чак | салчумун | салчусуң | салчусуз | салчу | салчубуз | салчусуңар | салчусуздар | салчу |
| Арсар келер чак | салармын | саларсың | саларсыз | салар | саларбыз | саларсыңар | саларсыздар | салар |
| Шарттуу ыңгай | салсам | салсаң | салсаңыз | салса | салсак | салсаңар | салсаңыздар | салса / салышса |
| Тилек ыңгай | салгым | салгың | салгыңыз | салгысы | салгыбыз | салгыңар | салгыңыздар | салгысы |
| Буйрук ыңгай | салайын | сал | салыңыз | салсын | салалы | салгыла | салыңыздар | салсын |
| Ниет ыңгай | салмакчымын / салмакмын | салмакчысың / салмаксың | салмаксыз / салмакчысыз | салмак / салмакчы | салмакчыбыз / салмакпыз | салмакчысыңар / салмаксыңар | салмакчысыздар / салмаксыздар | салмак / салмакчы |
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Айкын келер чак | салбаймын / салбайм | салбайсың | салбайсыз | салбайт | салбайбыз | салбайсыңар | салбайсыздар | салбайт / салышпайт |
| Айкын өткөн чак | салбадым | салбадың | салбадыңыз | салбады | салбадык | салбадыңар | салбадыңыздар | салбады / салышпады |
| Жалпы өткөн чак | салбаганмын | салбагансың | салбагансыз | салбаган | салбаганбыз | салбагансыңар | салбагансыздар | салбаган |
| Капыскы өткөн чак | салбаптырмын | салбаптырсың | салбаптырсыз | салбаптыр | салбаптырбыз | салбаптырсыңар | салбаптырсыздар | салбаптыр |
| Арсар келер чак | салбасмын | салбассың | салбассыз | салбас | салбаспыз | — | — | салбас |
| Шарттуу ыңгай | салбасам | салбасаң | салбасаңыз | салбаса | салбасак | салбасаңар | салбасаңыздар | салбаса / салышпаса |
| Буйрук ыңгай | салбайын | салба | салбаңыз | салбасын | салбайлы | салбагыла | салбаңыздар | салбасын |
Кыймыл атоочтор Эреже
| Түрү | |
|---|---|
| -уу | салуу |
| -ыш | салыш |
| -мак | салмак |
| -май | салмай |
| -баш | салбаш |
Атоочтуктар Эреже
| Түрү | |
|---|---|
| -ган | салган |
| -ар | салар |
| -бас | салбас |
| -уучу | салуучу |
| -чу | салчу |
Чакчылдар Эреже
| Түрү | |
|---|---|
| -а, -й | сала |
| -ып | салып |
| -ганы | салганы |
| -ганча | салганча |
| -гыча | салгыча |
| -майынча | салмайынча |