Морфология › туура
туура
Жөндөмө категориясы Эреже
Таандык категориясы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| мен | туурам | туураларым |
| сен | туураң | туураларың |
| сиз | туураңыз | туураларыңыз |
| ал | туурасы | тууралары |
| биз | туурабыз | туураларыбыз |
| силер | туураңар | туураларыңар |
| сиздер | туураңыздар | туураларыңыздар |
| алар | туурасы | тууралары |
| жалпы таандык (-ныкы) | туураныкы | тууралардыкы |
Таандык жөндөлүш
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | туурам | туураң | туураңыз | туурасы | туурабыз | туураңар | туураңыздар | туурасы |
| Илик | туурамдын / туурамын | туураңдын / туураңын | туураңыздын | туурасынын | туурабыздын | туураңардын | туураңыздардын | туурасынын |
| Барыш | туурама | туураңа | туураңызга | туурасына | туурабызга | туураңарга | туураңыздарга | туурасына |
| Табыш | туурамды / туурамы | туураңды / туураңы | туураңызды | туурасын | туурабызды | туураңарды | туураңыздарды | туурасын |
| Жатыш | туурамда | туураңда | туураңызда | туурасында | туурабызда | туураңарда | туураңыздарда | туурасында |
| Чыгыш | туурамдан / туураман | туураңдан / туураңан | туураңыздан | туурасынан | туурабыздан | туураңардан | туураңыздардан | туурасынан |
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | туураларым | туураларың | туураларыңыз | тууралары | туураларыбыз | туураларыңар | туураларыңыздар | тууралары |
| Илик | туураларымдын / туураларымын | туураларыңдын / туураларыңын | туураларыңыздын | туураларынын | туураларыбыздын | туураларыңардын | туураларыңыздардын | туураларынын |
| Барыш | туураларыма | туураларыңа | туураларыңызга | туураларына | туураларыбызга | туураларыңарга | туураларыңыздарга | туураларына |
| Табыш | туураларымды / туураларымы | туураларыңды / туураларыңы | туураларыңызды | туураларын | туураларыбызды | туураларыңарды | туураларыңыздарды | туураларын |
| Жатыш | туураларымда | туураларыңда | туураларыңызда | туураларында | туураларыбызда | туураларыңарда | туураларыңыздарда | туураларында |
| Чыгыш | туураларымдан / туураларыман | туураларыңдан / туураларыңан | туураларыңыздан | туураларынан | туураларыбыздан | туураларыңардан | туураларыңыздардан | туураларынан |
Жакталыш (Зат атоочтун жакталышы)
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| 1-жак | туурамын | туурабыз |
| 2-жак | туурасың | туурасыңар |
| 2-жак (сылык) | туурасыз | туурасыздар |
| жатыш · 1-жак | туурадамын | туурадабыз |
| жатыш · 2-жак | туурадасың | туурадасыңар |
| жатыш · 2-жак (сылык) | туурадасыз | туурадасыздар |
| чыгыш · 1-жак | туураданмын | туураданбыз |
| чыгыш · 2-жак | туурадансың | туурадансыңар |
| чыгыш · 2-жак (сылык) | туурадансыз | туурадансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Жөндөмө категориясы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| Атооч | туура | тууралар |
| Илик | тууранын | тууралардын |
| Барыш | туурага | туураларга |
| Табыш | туураны | туураларды |
| Жатыш | туурада | туураларда |
| Чыгыш | туурадан | тууралардан |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Таандык категориясы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| мен | туурам | туураларым |
| сен | туураң | туураларың |
| сиз | туураңыз | туураларыңыз |
| ал | туурасы | тууралары |
| биз | туурабыз | туураларыбыз |
| силер | туураңар | туураларыңар |
| сиздер | туураңыздар | туураларыңыздар |
| алар | туурасы | тууралары |
| жалпы таандык (-ныкы) | туураныкы | тууралардыкы |
Таандык жөндөлүш
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | туурам | туураң | туураңыз | туурасы | туурабыз | туураңар | туураңыздар | туурасы |
| Илик | туурамдын / туурамын | туураңдын / туураңын | туураңыздын | туурасынын | туурабыздын | туураңардын | туураңыздардын | туурасынын |
| Барыш | туурама | туураңа | туураңызга | туурасына | туурабызга | туураңарга | туураңыздарга | туурасына |
| Табыш | туурамды / туурамы | туураңды / туураңы | туураңызды | туурасын | туурабызды | туураңарды | туураңыздарды | туурасын |
| Жатыш | туурамда | туураңда | туураңызда | туурасында | туурабызда | туураңарда | туураңыздарда | туурасында |
| Чыгыш | туурамдан / туураман | туураңдан / туураңан | туураңыздан | туурасынан | туурабыздан | туураңардан | туураңыздардан | туурасынан |
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | туураларым | туураларың | туураларыңыз | тууралары | туураларыбыз | туураларыңар | туураларыңыздар | тууралары |
| Илик | туураларымдын / туураларымын | туураларыңдын / туураларыңын | туураларыңыздын | туураларынын | туураларыбыздын | туураларыңардын | туураларыңыздардын | туураларынын |
| Барыш | туураларыма | туураларыңа | туураларыңызга | туураларына | туураларыбызга | туураларыңарга | туураларыңыздарга | туураларына |
| Табыш | туураларымды / туураларымы | туураларыңды / туураларыңы | туураларыңызды | туураларын | туураларыбызды | туураларыңарды | туураларыңыздарды | туураларын |
| Жатыш | туураларымда | туураларыңда | туураларыңызда | туураларында | туураларыбызда | туураларыңарда | туураларыңыздарда | туураларында |
| Чыгыш | туураларымдан / туураларыман | туураларыңдан / туураларыңан | туураларыңыздан | туураларынан | туураларыбыздан | туураларыңардан | туураларыңыздардан | туураларынан |
Жакталыш (Зат атоочтун жакталышы)
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| 1-жак | туурамын | туурабыз |
| 2-жак | туурасың | туурасыңар |
| 2-жак (сылык) | туурасыз | туурасыздар |
| жатыш · 1-жак | туурадамын | туурадабыз |
| жатыш · 2-жак | туурадасың | туурадасыңар |
| жатыш · 2-жак (сылык) | туурадасыз | туурадасыздар |
| чыгыш · 1-жак | туураданмын | туураданбыз |
| чыгыш · 2-жак | туурадансың | туурадансыңар |
| чыгыш · 2-жак (сылык) | туурадансыз | туурадансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Сын атоочтун даражалары Эреже
| Даража | |
|---|---|
| Салыштырма даража | туурараак |
туура-
Этиштин жакталышы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Айкын келер чак | туураймын / туурайм | туурайсың | туурайсыз | туурайт | туурайбыз | туурайсыңар | туурайсыздар | туурайт / туурашат |
| Айкын өткөн чак | туурадым | туурадың | туурадыңыз | туурады | туурадык | туурадыңар | туурадыңыздар | туурады / туурашты |
| Жалпы өткөн чак | туураганмын / туурагамын / туурагам | туурагансың | туурагансыз | туураган | туураганбыз | туурагансыңар | туурагансыздар | туураган |
| Капыскы өткөн чак | туураптырмын / туурапмын | туураптырсың / туурапсың | туураптырсыз / туурапсыз | туураптыр | туураптырбыз / туураппыз | туураптырсыңар / туурапсыңар | туураптырсыздар / туурапсыздар | туурашыптыр / туураптыр |
| Адат өткөн чак | туурачумун | туурачусуң | туурачусуз | туурачу | туурачубуз | туурачусуңар | туурачусуздар | туурачу |
| Арсар келер чак | туураармын / туурармын | туураарсың / туурарсың | туураарсыз / туурарсыз | туураар / туурар | туураарбыз / туурарбыз | туураарсыңар / туурарсыңар | туураарсыздар / туурарсыздар | туураар / туурар |
| Шарттуу ыңгай | туурасам | туурасаң | туурасаңыз | туураса | туурасак | туурасаңар | туурасаңыздар | туурашса / туураса |
| Тилек ыңгай | туурагым | туурагың | туурагыңыз | туурагысы | туурагыбыз | туурагыңар | туурагыңыздар | туурагысы |
| Буйрук ыңгай | туурайын | туура | туураңыз | туурасын | туурайлы | туурагыла | туураңыздар | туурасын |
| Ниет ыңгай | туурамакчымын / туурамакмын | туурамакчысың / туурамаксың | туурамакчысыз / туурамаксыз | туурамакчы / туурамак | туурамакчыбыз / туурамакпыз | туурамакчысыңар / туурамаксыңар | туурамакчысыздар / туурамаксыздар | туурамакчы / туурамак |
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Айкын келер чак | туурабаймын / туурабайм | туурабайсың | туурабайсыз | туурабайт | туурабайбыз | туурабайсыңар | туурабайсыздар | туурашпайт / туурабайт |
| Айкын өткөн чак | туурабадым | туурабадың | туурабадыңыз | туурабады | туурабадык | туурабадыңар | туурабадыңыздар | туурашпады / туурабады |
| Жалпы өткөн чак | туурабаганмын | туурабагансың | туурабагансыз | туурабаган | туурабаганбыз | туурабагансыңар | туурабагансыздар | туурабаган |
| Капыскы өткөн чак | туурабаптырмын | туурабаптырсың | туурабаптырсыз | туурабаптыр | туурабаптырбыз | туурабаптырсыңар | туурабаптырсыздар | туурабаптыр |
| Арсар келер чак | туурабасмын | туурабассың | туурабассыз | туурабас | туурабаспыз | — | — | туурабас |
| Шарттуу ыңгай | туурабасам | туурабасаң | туурабасаңыз | туурабаса | туурабасак | туурабасаңар | туурабасаңыздар | туурашпаса / туурабаса |
| Буйрук ыңгай | туурабайын | туураба | туурабаңыз | туурабасын | туурабайлы | туурабагыла | туурабаңыздар | туурабасын |
Кыймыл атоочтор Эреже
| Түрү | |
|---|---|
| -уу | тууроо |
| -ыш | туураш |
| -мак | туурамак |
| -май | туурамай |
| -баш | туурабаш |
Атоочтуктар Эреже
| Түрү | |
|---|---|
| -ган | туураган |
| -ар | туураар / туурар |
| -бас | туурабас |
| -уучу | тууроочу |
| -чу | туурачу |
Чакчылдар Эреже
| Түрү | |
|---|---|
| -а, -й | туурай |
| -ып | туурап |
| -ганы | туураганы |
| -ганча | туураганча |
| -гыча | туурагыча |
| -майынча | туурамайынча |